Phát huy vai trò quân-dân y trong phòng, chống tác hại của thuốc lá

(RIHS.org.vn) - Chiều 20/10/2025, tại đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang, Hội Quân dân y Việt Nam phối hợp Quỹ Phòng, chống tác hại của thuốc lá, Viện Nghiên cứu khoa học sức khỏe, Vườn quốc gia Phú Quốc tổ chức hội nghị với chủ đề ảnh hưởng của thuốc lá đến sức khỏe tinh thần.

Quang cảnh hội nghị

Theo Tổ chức Y tế thế giới, sử dụng thuốc lá là nguyên nhân gây ra hơn 8 triệu ca tử vong trên toàn cầu mỗi năm. Tác hại của thuốc lá không chỉ trực tiếp ảnh hưởng đến người hút mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến những người xung quanh qua khói thuốc thụ động.

Hút thuốc lá gây ra các bệnh lý mãn tính nguy hiểm như ung thư phổi, tim mạch, đột quỵ, viêm phế quản mạn tính. Đồng thời, đây cũng là một gánh nặng tài chính rất lớn cho gia đình và xã hội. Ước tính mỗi năm Việt Nam tiêu tốn hàng chục nghìn tỷ đồng để điều trị các bệnh do thuốc lá gây ra và thiệt hại do mất sức lao động.

Các đại biểu tham dự hội nghị

Tại hội nghị, Thiếu tá Trần Quốc Phú, Chính trị viên Đồn Biên phòng Gành Dầu chia sẻ: “Đơn vị đã tích cực vận động quần chúng nhân dân không tham gia, không tiếp tay cho các hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại, nhất là buôn lậu thuốc lá. Đồng thời, đơn vị còn triển khai đồng bộ các biện pháp công tác nghiệp vụ, tập trung nắm chắc tình hình địa bàn, kịp thời phát hiện và đấu tranh có hiệu quả với các đối tượng buôn lậu thuốc lá.

Trong giai đoạn 2015-2025, đơn vị đã kịp thời phát hiện và đấu tranh, xử lý 12 vụ/12 đối tượng, tang vật thu được 29.990 bao thuốc lá điếu nhập lậu, trong đó xử lý ban đầu và bàn giao công an khởi tố vụ án hình sự 4 vụ/7 đối tượng; xử phạt vi phạm hành chính 8 vụ/5 đối tượng, phạt tiền hơn 326 triệu đồng… qua đó góp phần ngăn chặn đáng kể nguồn cung thuốc lá lậu từ bên kia biên giới”.

Thiếu tá Trần Quốc Phú, Chính trị viên Đồn Biên phòng Gành Dầu chia sẻ tại hội nghị

Chia sẻ thêm về tác hại của thuốc lá, ông Lê Hồng Lâm, Chủ tịch Hội đồng thành viên Hệ thống bệnh viện mắt Hitec, Ủy viên Ban chấp hành Hội Quân dân y Việt Nam cũng cho rằng, nhiều nghiên cứu y học đã chỉ ra, sử dụng thuốc lá có nguy cơ cao gây ra các bệnh lý về mắt như: Thoái hóa hoàng điểm do tuổi tác (AMD) là nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa ở người trên 50 tuổi.

Tại Việt Nam, khoảng 50% nam giới hút thuốc và AMD đã trở thành một trong nguyên nhân hàng đầu gây giảm thị lực ở người trên 50 tuổi. Người hút thuốc có nguy cơ mắc AMD cao gấp 2-4 lần và sớm hơn khoảng 5,5 năm so với người không hút thuốc lá. Nicotine và hơn 7.000 chất độc khác trong khói thuốc còn gây co mạch, làm giảm lưu lượng máu nuôi dưỡng mắt. Chất oxy hóa trong thuốc lá phá hủy tế bào mắt, đặc biệt là tế bào ở võng mạc và thủy tinh thể.

Để nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá, đại diện các cơ quan, ban, ngành tại đặc khu Phú Quốc và các chuyên gia dự hội nghị cho rằng, cần đẩy mạnh tuyên truyền, đồng thời tăng cường phối hợp giữa lực lượng quân y và y tế địa phương.

Đây là giải pháp mang tính tổ chức và phối hợp liên ngành, góp phần phát huy sức mạnh tổng hợp trong chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân, nhất là tại vùng sâu, vùng xa; qua đó lan tỏa kiến thức về phòng, chống tác hại của thuốc lá thông qua hệ thống khám, chữa bệnh và các chương trình quân-dân y kết hợp.

Theo đó, các đơn vị cần phối hợp tổ chức khám, chữa bệnh kết hợp truyền thông giáo dục sức khỏe cộng đồng; lồng ghép nội dung phòng, chống tác hại của thuốc lá vào các chương trình “quân-dân y kết hợp”; đồng thời tổ chức các lớp tập huấn nâng cao kỹ năng tuyên truyền, tư vấn cai nghiện thuốc lá cho cán bộ quân y và y tế địa phương.

Cùng với đó, các cơ quan chức năng cần tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát, xử lý nghiêm tình trạng buôn bán, vận chuyển thuốc lá nhập lậu, góp phần xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh cho cộng đồng.

Nguồn: Đức Minh - Báo Nhân Dân